İş Güvenliği Ekipmanları (KKD) Rehberi

Kişisel koruyucu donanım (KKD), çalışanı işyerindeki risklere karşı koruyan ekipmandır: iş ayakkabısı, iş eldiveni, iş gözlüğü, baret, maske, kulak koruyucu, emniyet kemeri ve koruyucu giysi. Doğru KKD, riskin türüne göre ve o risk için tanımlanmış EN standardını karşılayan ürünle seçilir.

Son güncelleme: 30 Eylül 2026 · Hazırlayan: Nida Safety

Yasal çerçeve

Türkiye'de KKD kullanımı iki yönetmelikle düzenlenir. İşveren, risk toplu korunma önlemleriyle önlenemiyorsa ya da yeterince azaltılamıyorsa çalışana uygun KKD'yi sağlamakla yükümlüdür.

Hangi risk için hangi KKD?

Risk KKD Temel standart Ürünler
Düşen cisim, çivi batması, kayma İş ayakkabısı, iş botu EN ISO 20345 İş ayakkabıları
Kesilme, aşınma, kimyasal, ısı İş eldiveni EN 388, EN ISO 374, EN 407 İş eldivenleri
Toz, duman, gaz ve buhar Toz maskesi, yarım/tam yüz maske, filtre EN 149, EN 140, EN 136, EN 143, EN 14387 Solunum koruma
Parça sıçraması, UV, kimyasal sıçrama İş gözlüğü, goggle EN 166, EN 170 İş gözlükleri
Başa düşen cisim, darbe, yüze sıçrama Baret, siperlik EN 397, EN 50365, EN 166 Baş ve yüz koruma
Gürültü Kulaklık, kulak tıkacı EN 352 Kulak koruma
Yüksekten düşme Emniyet kemeri, lanyard, düşüş durdurucu EN 361, EN 355, EN 360, EN 362, EN 795 Yüksekte çalışma
Görünmezlik, statik elektrik, alev, kimyasal Reflektörlü giyim, antistatik ve alev geciktirici giysi, tulum EN ISO 20471, EN 1149, EN ISO 11612, EN 14605, EN ISO 13982 Vücut koruma

Ayak koruma: iş ayakkabısı ve iş botu

İş ayakkabısı EN ISO 20345 standardına göre sınıflandırılır. Tüm sınıflarda 200 J darbeye dayanıklı koruyucu burun bulunur; sınıf harfi ek özellikleri gösterir. Kuru iç mekânda S1 veya S1P, ıslak ya da dış mekânda S3, tamamen su geçirmezlik gereken işlerde S7 tercih edilir.

  • SBTemel koruma
  • S1 / S1PAntistatik, kapalı topuk; P: delinmeye dayanıklı ara taban
  • S1PS / S3SMetal içermeyen ara taban (2022)
  • S3Su emmeye dayanıklı saya + ara taban
  • S7Tamamen su geçirmez S3
  • SRC / SRKaymazlık
  • ESD · HRO · CIElektrostatik, ısıya dayanıklı taban, soğuk yalıtım
İş ayakkabılarını inceleyin

El koruma: iş eldiveni

Eldiven, riskin türüne göre seçilir. Mekanik riskler için EN 388 performans kodu okunur; kesilme seviyesi A'dan F'ye yükselir. Kimyasal işlerde EN ISO 374-1 tipi (A, B veya C) ve test kimyasalı harfleri, sıcak işlerde EN 407, soğukta EN 511, elektrik işlerinde EN 60903 aranır.

  • EN 388Aşınma, kesilme, yırtılma, delinme, darbe
  • EN ISO 374-1Kimyasal koruma, Tip A/B/C
  • EN ISO 374-5Bakteri, mantar, virüs
  • EN 407Isı ve alev
  • EN 511Soğuk
  • EN 60903Elektrik yalıtımı
İş eldivenlerini inceleyin

Solunum koruma: maske ve filtre

Önce kirleticinin türü belirlenir. Toz, duman ve sis gibi partiküller için EN 149 tek kullanımlık maskeler (FFP1, FFP2, FFP3) ya da P1–P3 partikül filtreleri kullanılır. Gaz ve buhar için EN 14387 gaz filtresi gerekir; filtre tipi renkle kodlanır ve kirleticiye göre seçilir.

  • EN 149FFP1 · FFP2 · FFP3 toz maskesi
  • EN 140 / EN 136Yarım yüz / tam yüz maske
  • EN 143P1 · P2 · P3 partikül filtresi
  • AKahverengi: organik gaz ve buhar
  • BGri: inorganik gazlar
  • ESarı: asit gazları
  • KYeşil: amonyak
Solunum koruma ürünlerini inceleyin

Göz koruma: iş gözlüğü

İş gözlüğü EN 166 ile işaretlenir. Optik sınıf 1 sürekli kullanım içindir; darbe dayanımı F, B ve A harfleriyle gösterilir. UV filtreli lensler EN 170'e uygundur. Kaplamalarda K çizilmeye, N buğulanmaya karşı dayanımı belirtir.

  • EN 166Optik sınıf 1/2/3, darbe F/B/A
  • EN 170UV filtre
  • K · NÇizilmez · buğu önleyici
  • 3 · 4Sıvı sıçraması · iri toz
İş gözlüklerini inceleyin

Baş ve yüz koruma: baret ve siperlik

Endüstriyel baretler EN 397'ye uygundur; 440 V a.c. işareti elektrik yalıtımı, -30°C ve +150°C gibi işaretler uç sıcaklık dayanımı gösterir. Düşük gerilim tesislerindeki elektrik işleri için EN 50365 baretler kullanılır. Yüze sıçrayan parça ve sıvılara karşı EN 166 siperlik takılır.

  • EN 397Endüstriyel baret
  • 440 V a.c.Elektrik yalıtımı işareti
  • EN 50365Düşük gerilim elektrik bareti
  • EN 166Yüz siperliği
Baş ve yüz koruma ürünlerini inceleyin

Kulak koruma: kulaklık ve kulak tıkacı

Günlük gürültü maruziyeti 80 dB(A) düzeyine ulaştığında kulak koruyucu bulundurulmalı, 85 dB(A) düzeyinde kullanılması zorunludur. Koruyucunun ne kadar ses azalttığı SNR değeriyle gösterilir. Başbantlı kulaklıklar EN 352-1, kulak tıkaçları EN 352-2, barete takılan kulaklıklar EN 352-3 kapsamındadır.

  • EN 352-1Başbantlı kulaklık
  • EN 352-2Kulak tıkacı
  • EN 352-3Barete takılan kulaklık
  • SNRTek sayılı ses azaltma değeri
Kulak koruma ürünlerini inceleyin

Yüksekte çalışma: emniyet kemeri ve düşüş durdurma

Düşüş durdurma sistemi üç parçadan oluşur: tam vücut emniyet kemeri (EN 361), bağlantı elemanı (şok emicili lanyard EN 355 veya geri sarımlı düşüş durdurucu EN 360) ve ankraj noktası (EN 795). Karabina ve konektörler EN 362'ye uygun ve otomatik kilitli olmalıdır.

  • EN 361Tam vücut emniyet kemeri
  • EN 355Şok emicili lanyard
  • EN 360Geri sarımlı düşüş durdurucu
  • EN 353-2Halat kılavuzlu düşüş durdurucu
  • EN 362Karabina ve konektör
  • EN 795Ankraj noktası
Yüksekte çalışma ekipmanlarını inceleyin

Vücut koruma: iş kıyafeti ve koruyucu giysi

Yol ve araç trafiği yakınında EN ISO 20471 yüksek görünürlük giysisi giyilir; araç hızı arttıkça daha yüksek sınıf (1, 2, 3) gerekir. Patlama ve statik elektrik riskinde EN 1149 antistatik, ısı ve alev riskinde EN ISO 11612, kaynakta EN ISO 11611 giysiler kullanılır. Kimyasal tulumlar koruma tipine göre sınıflanır.

  • EN ISO 20471Yüksek görünürlük, Sınıf 1/2/3
  • EN 1149Antistatik
  • EN ISO 11612Isı ve alev
  • EN ISO 11611Kaynak
  • Tip 4 · 5 · 6Sprey, toz, hafif sıçrama
Vücut koruma ürünlerini inceleyin

İşe göre KKD rehberleri

Sık sorulan sorular

KKD nedir?

Kişisel koruyucu donanım; çalışanı işyerindeki sağlık ve güvenlik risklerine karşı korumak için giyilen, takılan ya da taşınan ekipmandır. İş ayakkabısı, eldiven, gözlük, baret, maske, kulak koruyucu, emniyet kemeri ve koruyucu giysi başlıca KKD'lerdir.

İşyerinde KKD'yi kim sağlar?

İşveren sağlar. Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik'e göre, risk toplu korunma önlemleriyle önlenemiyor ya da yeterince azaltılamıyorsa işveren çalışana uygun KKD'yi temin eder.

CE işareti tek başına yeterli mi?

Hayır. CE işareti ürünün KKD Yönetmeliği'ne (2016/425/AB) uygun olduğunu gösterir. Riskinize uygun koruma için ürünün ilgili EN standardını ve performans kodlarını da kontrol edin; örneğin eldivende EN 388 kodu, ayakkabıda S3 gibi sınıf.

Hangi KKD'yi seçeceğimi nasıl belirlerim?

Önce işyerinin risk değerlendirmesine bakın: hangi tehlike, hangi vücut bölgesi, ne kadar süre. Ardından yukarıdaki tablodan riske karşılık gelen KKD'yi ve standardı bulun. Emin olamadığınız durumlarda info@nidasafety.com adresine iş tanımını yazın, uygun ürünleri önerelim.

Firmalar için toplu KKD alımı yapıyor musunuz?

Evet. Firmalara faturalı toplu satış yapıyoruz. Ürün listesini (ürün, beden, adet) info@nidasafety.com adresine veya +90 544 972 15 99 numaralı WhatsApp hattına gönderin, teklif hazırlayalım.

Nida Safety güvencesiyle

Tüm ürünler orijinal ve faturalıdır. Nida Safety, Uvex, Base ve Toworkfor markalarının yetkili bayisidir: Yetkili bayilik belgelerimiz.

Sorularınız için: info@nidasafety.com · +90 544 972 15 99